Checklist scheiden: wat moet je regelen?

1. Aanpak en kosten

Kies hoe jullie de afspraken maken en zoek uit wat dat kost.

• Wat als we het niet eens worden: mediation of naar de rechter?

  Een mediator kan helpen om toch samen afspraken te maken. Lukt dat niet, dan beslist de rechter. Daarvoor heb je een advocaat nodig.

• Worden mijn kosten voor advocaat of mediator vergoed? Kan ik ze verhalen op mijn ex?

  Meestal betaal je je eigen advocaat, want in familiezaken draagt ieder zijn eigen kosten. Met een laag inkomen kun je een toevoeging krijgen. Een rechtsbijstandsverzekering dekt een scheiding vaak niet of beperkt.

• Ik heb geen rechtsbijstandsverzekering. Wat nu?

  Begin bij het Juridisch Loket voor gratis advies. Heb je een laag inkomen? Dan kan je advocaat of mediator een toevoeging aanvragen. Je betaalt dan alleen een eigen bijdrage.

2. Kinderen

Heb je minderjarige kinderen? Dan maak je samen afspraken over zorg, omgang en kosten.

• Moeten we een ouderschapsplan maken en wat staat erin?

  Ja, als jullie getrouwd waren of een geregistreerd partnerschap hadden en minderjarige kinderen hebben. Ook samenwonende ouders met gezamenlijk gezag moeten er een maken.

• Wat doet het ouderschapsplan met zorgkorting, kinderalimentatie, kindgebonden budget, kinderbijslag en zorgtoeslag?

  De zorgverdeling in het ouderschapsplan bepaalt de zorgkorting. Samen met het inschrijfadres bepaalt ze ook vaak wie kinderbijslag en kindgebonden budget krijgt. Die bedragen tellen weer mee bij de kinderalimentatie.

• Bij welke ouder schrijven we de kinderen in en wat zijn de gevolgen?

  Een kind staat op één adres in de BRP. Zonder co-ouderschap bepaalt dat adres meestal wie kinderbijslag en kindgebonden budget krijgt.

• Mijn ex heeft zich uitgeschreven van onze zorgpolis. Is het handig om de kinderen op mijn polis te houden?

  Vaak wel. Kinderen onder 18 zijn gratis verzekerd voor de basisverzekering en hebben geen eigen risico. Ze krijgen de aanvullende dekking van de ouder op wiens polis ze staan.

3. Alimentatie, toeslagen en schulden

• Hoe wordt kinderalimentatie berekend en hoe lang betaal je het?

  Kinderalimentatie hangt af van de kosten van de kinderen en jullie inkomens. Je betaalt tot het kind 21 is.

• Hoe lang duurt partneralimentatie en is die aftrekbaar of belast?

  Voor scheidingen aangevraagd vanaf 2020 meestal maximaal 5 jaar, met een paar uitzonderingen. De ontvanger betaalt er belasting over. De betaler mag het aftrekken.

• Wat gebeurt er met mijn toeslagen na de scheiding?

  Je ex telt niet meer mee als toeslagpartner. Je toeslagen worden dan berekend op jouw eigen situatie. Geef wijzigingen binnen 4 weken door.

• Wat gebeurt er met onze gezamenlijke schulden, rekeningen en verzekeringen?

  Voor gezamenlijke schulden blijf je vaak allebei aansprakelijk. Verdeel het geld op gezamenlijke rekeningen en pas je verzekeringen aan.

4. Woning en hypotheek

• Wat gebeurt er met de hypotheek en kan ik de woning overnemen?

  Jullie blijven samen aansprakelijk voor de hypotheek tot de bank één van jullie ontslaat. Overnemen kan alleen als de bank vindt dat jij de hypotheek alleen kunt betalen.

• Mag ik de hypotheekrente nog aftrekken als ik uit het huis vertrek?

  Ja, als je mede-eigenaar blijft, mag je de rente over jouw deel nog maximaal 2 jaar aftrekken. Daarna niet meer.

5. Pensioen, testament en verzekeringen

• Moet ik mijn pensioen delen?

  Ja, standaard krijg je allebei de helft van het ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd. Jullie mogen samen iets anders afspreken.

• Wat moet ik regelen met mijn testament en begunstiging?

  Laat je testament nakijken door een notaris. Controleer ook wie de begunstigde is van je levensverzekering en andere polissen.

6. Afronden en daarna

• Wanneer ben ik officieel gescheiden?

  Pas als de uitspraak van de rechter is ingeschreven bij de gemeente. Dat moet binnen 6 maanden gebeuren.

• Kan ik een ondertekende afspraak later nog wijzigen?

  Als jullie het samen eens zijn, kun je afspraken over de kinderen altijd aanpassen. Alimentatie kan de rechter aanpassen als de omstandigheden echt zijn veranderd.

• Wat kan ik doen als mijn ex de alimentatie niet betaalt?

  Staat de alimentatie in een uitspraak van de rechter? Dan kan het LBIO gratis voor je innen.

• Is de rekening van mijn advocaat of mediator aftrekbaar van de belasting?

  Meestal niet. Kosten voor de scheiding zelf zijn niet aftrekbaar. Wie partneralimentatie ontvangt, mag wel advocaatkosten aftrekken die nodig waren om die alimentatie te krijgen.